Figmada prototip: sayt yaratishdan oldin nimani tekshirish

Figmada prototip nima va u nima emas

Prototip rasm ham, tayyor dizayn ham emas. Bu sayt sxemasi bo‘lib, undagi tugma, menyu va formalar haqiqatan boshqa ekranlarga olib boradi. Havolani brauzerda ochasiz, «Buyurtma berish» tugmasini bosasiz, formani to‘ldirasiz va keyin nima bo‘lishini ko‘rasiz.

Odatda prototip oddiy ko‘rinadi: kulrang bloklar, vaqtinchalik matnlar, kam rang. Bu normal holat. Uning vazifasi go‘zallikni emas, mantiqni ko‘rsatish. Vizual bezak keyinroq, o‘sha faylning o‘zida qo‘shiladi, shuning uchun hech narsani bir dasturdan boshqasiga ko‘chirish shart emas.

Prototip tadbirkorga nima uchun kerak

Prototip bosqichida tuzatish bir necha daqiqa oladi: dizayner blokni ko‘chiradi, ekranlarni qayta bog‘laydi. Xuddi shu tuzatish verstkadan keyin dizayner, verstkachi va ehtimol dasturchining ishini, ya’ni bir nechta mutaxassisga haq to‘lashni anglatadi.

Prototip har bir loyihadagi asosiy nizoni ham yo‘qotadi: «men boshqacha tasavvur qilgandim». Buyurtmachi ekranlar bo‘ylab o‘zi yurib, kelishib bo‘lgan bo‘lsa, nima nazarda tutilgani haqida bahslashishga o‘rin qolmaydi.

Prototip qanday yaratiladi: qadamma-qadam

Ish tartibi vizitka sayt uchun ham, onlayn do‘kon uchun ham, shaxsiy kabinetli servis uchun ham bir xil. Faqat ekranlar soni farq qiladi.

• Saytning asosiy maqsadini belgilang: ariza, qo‘ng‘iroq, savatdagi buyurtma yoki Telegram-botga o‘tish.
• Sahifa va bo‘limlar ro‘yxatini tuzing, ularni egasi uchun emas, tashrif buyuruvchi uchun muhimlik bo‘yicha tartiblang.
• Bosh ekran karkasini chizing va asosiy tugma sahifani aylantirmasdan ko‘rinishini tekshiring.
• Muhim senariylarni boshidan oxirigacha yig‘ing: birinchi ekrandan buyurtma yoki ariza tasdig‘igacha.
• Ekranlarni o‘tishlar bilan bog‘lang: tugmani bosish, menyuni ochish, mahsulot kartochkasiga kirish.
• «Lorem ipsum» o‘rniga real matn va mahsulot nomlarini qo‘ying.
• Havolani buyurtmachiga yuboring va izohlarni to‘g‘ridan-to‘g‘ri fayldan yig‘ing.

Misol: viloyatlarga yetkazib beradigan kiyim do‘koni

Instagram orqali sotadigan va Click hamda Payme to‘lovli o‘z saytini xohlaydigan do‘konni tasavvur qiling. Prototipda muammo darrov ko‘rinadi: buyurtma berish uchun xaridor o‘lcham tanlashi, ro‘yxatdan o‘tishi, manzil kiritishi lozim, to‘lov usullarini esa eng oxirida ko‘radi. Storisdan telefon orqali kirgan odam uchun bunday yo‘l juda uzun.

Prototipda buni bir kechada tuzatish mumkin: ro‘yxatdan o‘tish telefon raqami bilan almashtiriladi, viloyat va tuman ro‘yxatdan tanlanadi, to‘lov usullari yakuniy summa (so‘mda) turgan ekranning o‘zida ko‘rsatiladi. Tayyor saytda xuddi shu o‘zgarish formalarni, buyurtma mantiqini va maketlarni qayta qilishni anglatardi.

Mobil va kompyuter versiyalari

O‘zbekistonda tashrif buyuruvchilarning katta qismi telefondan kiradi: Instagram, Telegram kanallari, OLX, qidiruv natijalaridan. Shuning uchun mobil prototip birinchi bo‘lib qilinadi, kompyuter versiyasi esa uning asosida quriladi, aksincha emas.

Telefonda menyu belgi ortiga yashiriladi, jadvallar sig‘maydi, qo‘ng‘iroq tugmasi bosh barmoq ostida bo‘lishi kerak. Agar B2B servisning kompyuterdan kiruvchi auditoriyasi sezilarli bo‘lsa, katta ekrandagi har bir element kichigida tushunarli o‘rin topganini tekshiring, shunchaki yo‘qolib qolmasin.

Prototip bilan ishlashdagi odatiy xatolar

Muammolarning aksariyati asbobdan emas, unga bo‘lgan munosabatdan kelib chiqadi.

• Prototipni yuzaki ko‘rib, birorta senariyni oxirigacha o‘tmay kelishib qo‘yish.
• Soxta matnlarni qoldirish: real nomlar va tavsiflarda bloklar buziladi.
• Faqat bosh sahifani chizib, katalog, savat va «Rahmat» sahifasini unutish.
• Xato va bo‘sh holatlarni o‘ylamaslik: noto‘g‘ri raqam kiritilsa yoki mahsulot qolmagan bo‘lsa, odam nimani ko‘radi.
• Faqat kompyuterda tekshirish, mijozlar esa saytga telefondan kiradi.
• Izohlarni chatga tarqoq yuborish, aniq ekranga yozmaslik.

Prototipni jamoa va mijoz bilan kelishish

Prototip havolasi brauzerda dastursiz ochiladi, shuning uchun uni faqat direktorga emas, mijozlar bilan ishlaydigan xodimlarga ham bering: sotuv menejeri, administrator, operator. Xaridorlar nimani ko‘p so‘rashini ular hammadan yaxshi biladi.

Har biridan bitta aniq senariyni o‘tishni va qayerda to‘xtab qolganini aytishni so‘rang. Izohlarni kerakli ekranning yonida qoldirgan ma’qul: shunda dizayner izoh qaysi joyga tegishli ekanini taxmin qilmaydi. Tuzilma tasdiqlangach, versiyani qotiring va o‘zgarishlarni faqat ongli ravishda kiriting, aks holda kelishuv cho‘zilib ketadi.

Ishlab chiqishga topshirishdan oldingi chek-list

Prototipni tayyor deb hisoblashdan oldin quyidagi savollarga javob bering.

• Asosiy amal birinchi ekrandan ko‘rinadi va ortiqcha bosishlarni talab qilmaydi.
• Barcha muhim senariylar, jumladan buyurtma va ariza yuborish o‘tib ko‘rilgan.
• Xatolar, bo‘sh holatlar va tasdiqlar uchun ekranlar bor.
• Mobil versiya alohida o‘ylangan, kichraytirilgan kompyuter versiyasi emas.
• Matnlar real, uzun mahsulot nomlari kartochkaga sig‘gan.
• Arizalar qayerga tushishi aniq: CRM, Telegram yoki pochta.
• Barcha izohlar yopilgan, versiya qotirilgan.

Narx nimalardan shakllanadi va keyingi qadam

Prototip narxi ekranlar soniga, senariylar murakkabligiga, shaxsiy kabinet va katalog borligiga hamda telefon va kompyuter uchun alohida versiyalar kerak-kerakmasligiga bog‘liq. Vizitka sayt uchun ekranlar kam, filtr va to‘lovli do‘kon uchun ancha ko‘p kerak bo‘ladi.

Kelishuvdan so‘ng prototip o‘sha faylda yakuniy dizaynga aylanadi, dasturchi esa o‘lcham va masofalarni skrinshotdan taxmin qilmasdan aniq oladi. Agar sizga kalit topshiriladigan sayt kerak bo‘lsa, markdev jamoasi aynan prototipdan boshlaydi: shunda qimmat bosqichlar uchun to‘lashdan oldin mantiqni o‘zingiz tasdiqlaysiz. Vazifangizni aytib bering, biznesingizga nechta ekran kerakligini birga aniqlaymiz.