Dublikatlar saytda qayerdan paydo bo‘ladi
Dublikatlarni odatda hech kim ataylab yaratmaydi. Ular CMS sozlamalari, katalogdagi filtrlar, reklama belgilari va bir sahifaga kirishning turli yo‘llari tufayli o‘zi paydo bo‘ladi. Sayt egasi buni ko‘pincha trafik o‘xshash manzillar orasida g‘alati taqsimlana boshlagandagina payqaydi.
Eng ko‘p uchraydigan manbalar:
- saralash va kuzatuv parametrli manzillar, masalan Telegram va Instagram reklamalaridagi UTM belgilar;
- bir mahsulotning turli toifalardagi alohida manzillari;
- filtr sahifalari: o‘lcham, rang va narx kombinatsiyalari o‘nlab o‘xshash versiyalarni beradi;
- www bilan va www siz, http va https, oxirida slesh bor va yo‘q versiyalar;
- sizning maqolangiz boshqa saytda yoki platformada qayta nashr etilgani.
Kanonik URL qanday ishlaydi
U sahifaning head qismidagi rel=canonical tegi orqali ko‘rsatiladi. Tegda hisobga olinishi kerak bo‘lgan versiyaga to‘liq havola yoziladi — protokol va domen bilan, masalan https://example.uz/katalog/krossovkalar/. Barcha o‘xshash sahifalar shu manzilga ishora qiladi, qidiruv tizimi esa qaysi versiya asosiy ekanini tushunadi, qolganlarini uning nusxasi deb qabul qiladi.
Yaxshi amaliyot — canonical’ni har bir sahifada, shu jumladan asosiy sahifaning o‘zida ham, o‘ziga havola qilib qo‘yish. Shunda manzilga tasodifan kampaniya belgisi kabi parametr qo‘shilsa ham, qidiruv tizimi aniq mo‘ljalga ega bo‘ladi.
Bu maslahat, buyruq emas
Canonical — tavsiya. Qidiruv tizimi uni hisobga oladi, lekin signallar bir-biriga zid bo‘lsa, boshqa manzilni tanlashi mumkin. Masalan, saytdagi ichki havolalar bir versiyaga olib boradi, canonical esa boshqasini ko‘rsatadi. Yoki sahifalar mazmuni juda farq qiladi va ular endi dublikatga o‘xshamaydi.
Shuning uchun teg qolgan signallar ham shuni aytganda yaxshi ishlaydi: menyu, matn ichidagi havolalar, sayt xaritasi va yo‘naltirishlar bir xil asosiy manzilga olib borishi kerak.
Canonical yoki 301 qayta yo‘naltirish
Agar dublikat sahifa foydalanuvchiga kerak bo‘lmasa, 301 doimiy yo‘naltirish ishonchliroq: mehmon ham, qidiruv roboti ham darhol kerakli manzilga tushadi. Odatiy misol — http dan https ga o‘tish yoki www bilan va www siz versiyalarni birlashtirish.
Canonical ikkala versiya ham ochiq qolishi kerak bo‘lganda mos keladi. Masalan, xaridor katalogni narx bo‘yicha saralaydi, bu sahifa unga kerak, lekin qidiruvda asosiy toifa bilan raqobatlashmasligi lozim.
Tipik xatolar
Muammolarning ko‘pi tegni avtomatik qo‘yib, keyin tekshirmaslikdan kelib chiqadi. Eng ko‘p uchraydiganlari:
- canonical indekslashdan yopilgan yoki qayta yo‘naltiradigan sahifaga ishora qiladi;
- zanjirlar: A sahifa B ga, B esa C ga ishora qiladi;
- bo‘limdagi barcha sahifalar canonical’ni bosh sahifaga ko‘rsatadi;
- manzilda adashib boshqa protokol yoki begona domen yozilgan;
- paginatsiyada keyingi sahifalarning hammasi birinchisiga havola qiladi, vaholanki mazmuni boshqa;
- turli tildagi versiyalar bir-biriga canonical qilingan — buning uchun hreflang kerak.
Sozlamani qanday tekshirish mumkin
Kroulerni ishga tushiring: u har bir sahifaning canonical manzilini ko‘rsatadi. Tegdagi manzil 200 kodi bilan ochilishini, indekslash uchun ochiq ekanini va o‘zi boshqa joyga yo‘naltirmasligini tekshiring. So‘ng Search Console’dagi URL tekshiruviga o‘ting: u Google qaysi manzilni kanonik deb tanlaganini ko‘rsatadi. Agar u siz yozganidan farq qilsa, zid signallarni qidiring — ko‘pincha ular ichki havolalar bo‘ladi.
Qayerdan boshlash kerak
Parametrli va filtrli sahifalar ro‘yxatini chiqarib oling, har bir guruh uchun asosiy manzilni belgilang va unga ichki havolalar hamda sayt xaritasi olib borishini tekshiring. Sayt katta bo‘lsa, masalan katalogda minglab mahsulot bo‘lsa, audit bilan boshlagan ma’qul: bunday hajmda canonical xatolarini qo‘lda payqash qiyin.
Yordam kerak bo‘lsa, markdev jamoasi O‘zbekistonda sayt uchun SEO optimizatsiya xizmatini, jumladan dublikatlarni tahlil qilish va canonical sozlashni bajaradi. Saytingiz haqida yozing, qayerdan boshlashni birga aniqlaymiz.
Ko‘p beriladigan savollar
Canonical’ni har bir sahifaga qo‘yish kerakmi?
Ha, bu yaxshi amaliyot. Asosiy sahifa o‘ziga havola qiladi, dublikatlar esa asosiy sahifaga. Shunda manzilga tasodifiy parametr qo‘shilsa ham muammo bo‘lmaydi.
Canonical 301 yo‘naltirishdan nimasi bilan farq qiladi?
Yo‘naltirish foydalanuvchini boshqa manzilga o‘tkazadi, canonical esa faqat asosiy versiyani tavsiya qiladi va ikkala sahifa ochiq qoladi. Dublikat odamlarga kerak bo‘lmasa, 301 ma’qul.
Nega Google men ko‘rsatgan manzilni tanlamadi?
Canonical — tavsiya. Google zid signallarni ko‘rgan bo‘lishi mumkin: ichki havolalar boshqa manzilga olib boradi, mazmun juda farq qiladi yoki tegdagi sahifa ochilmaydi. Buni Search Console’da tekshiring.
Butun bo‘lim uchun canonical’ni bosh sahifaga qo‘ysa bo‘ladimi?
Yo‘q, bu keng tarqalgan xato. Mazmuni turlicha sahifalar bosh sahifaga ishora qilmasligi kerak, aks holda qidiruv tizimi ularni natijalarda hisobga olmay qo‘yishi mumkin.
Vazifangizni bepul tahlil qilamiz
Kontaktingizni qoldiring — 15 daqiqalik qo‘ng‘iroqda arizalar qayerda yo‘qolayotganini va birinchi navbatda nima qilish kerakligini ko‘rsatamiz.