Nega o‘zbekcha qidiruv e’tiborga loyiq
Ko‘p kompaniyalar saytni rus tilida qilib, til masalasini yopilgan deb hisoblaydi. Aslida odamlarning bir qismi xizmatni o‘zbekcha qidiradi: Chilonzorda sartaroshxona, Samarqandda kir yuvish mashinasi ta’miri, Andijonda ingliz tili kurslari. Bunday so‘rovga o‘zbekcha sahifa topilmasa, qidiruv borini ko‘rsatadi: ruscha sahifa, katalog yoki OLX’dagi e’lon.
Biznes uchun bu imkoniyat. Ko‘p mavzularda sifatli o‘zbekcha sahifalar kam, shuning uchun puxta tayyorlangan sahifa kuchli raqobatchilarsiz ham natijaga chiqishi mumkin. Pozitsiyani oldindan kafolatlab bo‘lmaydi, bu soha, sayt va matn sifatiga bog‘liq. Lekin kirish to‘sig‘i ruscha natijalardagidan ko‘pincha past bo‘ladi.
Lotin va kirill: qaysi alifbo asosiy bo‘lsin
Rasmiy alifbo lotin, shuning uchun asosiy saytni shu alifboda qilgan ma’qul. Biroq kirillga o‘rganib qolgan odamlar hali ko‘p: katta avlod va rus klaviaturasida yozadiganlar o‘zbekcha so‘zni kirillda qidiradi. Natijada bitta so‘rov ikki xil yoziladi.
Darhol butun saytni kirillda takrorlash shart emas. Avval tekshiring: muhim so‘rovlarni ikkala alifboda yozib, tavsiyalar va natijalarni ko‘ring. Kirill varianti talabga ega bo‘lsa, uni matnlarga tabiiy joylarda qo‘shing yoki eng muhim xizmatlar uchun alohida sahifa tayyorlang.
Apostrof va yozilish variantlari
O‘ va g‘ harflari turlicha yoziladi: o‘zbek, o'zbek, oʻzbek, ozbek. Qidiruv tizimlari ko‘pincha bularni bir so‘z deb tushunadi, lekin har doim ham emas. Shuning uchun qoidalarni sayt tomonida belgilab oling:
- matnda bitta apostrof belgisini ishlating, aralashtirib yubormang;
- sahifa manzillarida apostrof qo‘ymang: ozbek-tilida-seo ko‘rinishida yozing;
- so‘rovlarni yig‘ayotganda variantlarni bitta so‘rov deb hisoblang, lekin tavsiyalarda qaysi biri ko‘proq uchrashini kuzating;
- sahifani barcha variantlar bilan to‘ldirmang, bu matnni buzadi va foyda bermaydi.
Aralash so‘rovlar: o‘zbekcha gapda ruscha so‘zlar
Haqiqiy so‘rovlarda tillar aralashib ketadi: «sayt yaratish», «seo xizmati», «таргет reklama narxi». Ruscha va inglizcha atamalar — «reklama», «SEO», «Click» — jonli nutqning bir qismi va ularni «sofligi uchun» yo‘qotish shart emas.
Amaliy xulosa: mijozingiz qanday gapirsa, shunday yozing. Agar atama ruscha aytilganda tanishroq bo‘lsa, uni qoldiring. Muhimi, matn tabiiy o‘qilsin va kalit so‘zlar to‘plamiga o‘xshab qolmasin.
Statistika kam bo‘lsa, so‘rovlarni qanday yig‘ish mumkin
Wordstat va Google Keyword Planner o‘zbekcha so‘rovlar bo‘yicha ko‘pincha kam ma’lumot beradi yoki umuman ko‘rsatmaydi. Bu talab yo‘q degani emas, shunchaki boshqa manbalar kerak:
- qidiruv tizimining o‘zbekcha yozganda chiqadigan tavsiyalari;
- Search Console: sayt bor bo‘lsa, odamlar aynan qanday yozgani shu yerda ko‘rinadi;
- Telegram, Instagram direct va telefon orqali kelgan mijoz savollari: sotuv bo‘limi auditoriya tilini har qanday xizmatdan yaxshi biladi;
- sohangizdagi raqobatchi sahifalar, OLX va Uzum’dagi e’lonlar;
- Google Keyword Planner faqat yo‘nalish sifatida, yakuniy javob sifatida emas.
Matn sifati va texnik sozlamalar
O‘zbekcha matnni ona tilida so‘zlashuvchi yozishi yoki kamida tahrir qilishi kerak. Mashina tarjimasi va rasmiyatchilik darrov seziladi: g‘ayritabiiy gapirgan saytga ishonch kamayadi. Sohangiz atamalarini alohida tekshiring, ular so‘zlashuvda lug‘atdagidan farq qilishi mumkin.
Texnik jihatdan o‘zbekcha versiya mustaqil sahifalar to‘plami bo‘lishi kerak:
- o‘zbekcha va ruscha versiyalar uchun alohida manzillar;
- sahifa kodida lang="uz" atributi;
- versiyalarni hreflang orqali bog‘lash;
- har bir til uchun o‘z title va description, ruscha nusxa emas;
- qulay til almashtirgich va barcha versiyalar kiritilgan sayt xaritasi.
Qayerdan boshlash kerak
Saytni butunlay tarjima qilmang. Ariza olib keladigan bir nechta sahifani tanlang: asosiy xizmatlar, narxlar, aloqa. Ularni o‘zbek tilida yangidan yozing, texnik sozlamalarni bajaring va birozdan keyin Search Console’da qaysi so‘rovlar kelganini ko‘rib, keyin kengaytiring.
Qaysi sahifalarni birinchi qilish va ko‘p tilli saytni to‘g‘ri sozlash masalasida markdev jamoasi O‘zbekistonda sayt uchun SEO optimizatsiya xizmati doirasida yordam beradi. Vazifangizni yozing, birgalikda qayerdan boshlashni muhokama qilamiz.
Ko‘p beriladigan savollar
O‘zbek tili uchun alohida sayt kerakmi?
Odatda yo‘q. Shu saytning o‘zida alohida manzillar, til atributi va rus versiyasi bilan hreflang orqali bog‘langan o‘zbekcha versiya yetarli.
Lotin va kirilldan qaysi biri muhimroq?
Asosiy kontentni rasmiy alifbo — lotinda qilgan ma’qul. Shu bilan birga mijozlaringiz muhim so‘rovlarni qanday yozishini tekshiring va kerak bo‘lsa kirill variantlarini ham hisobga oling.
Nega Wordstat’da o‘zbekcha so‘rovlar deyarli yo‘q?
Bunday xizmatlarda o‘zbek tili bo‘yicha ma’lumot ko‘pincha kam bo‘ladi. Qidiruv tavsiyalari, Search Console, mijoz savollari va raqobatchilar tahliliga tayaning.
Saytni avtomatik tarzda tarjima qilsa bo‘ladimi?
Texnik jihatdan mumkin, lekin natija odatda g‘ayritabiiy chiqadi va ishonchni pasaytiradi. Matnni ona tilida so‘zlashuvchi yozgani yoki tahrir qilgani yaxshi.
Vazifangizni bepul tahlil qilamiz
Kontaktingizni qoldiring — 15 daqiqalik qo‘ng‘iroqda arizalar qayerda yo‘qolayotganini va birinchi navbatda nima qilish kerakligini ko‘rsatamiz.