UI nima va u UX dan nimasi bilan farq qiladi
UI (user interface) saytning ko‘rinadigan va javob beradigan qatlami: setka, shriftlar, ranglar palitrasi, tugmalar, forma maydonlari, ikonkalar, elementlarning bosilganda yoki ustiga kelganda o‘zgarishi. UX esa mantiq uchun javob beradi: odam birinchi ekrandan ariza yoki xaridgacha qaysi yo‘ldan boradi.
Biznes uchun farq amaliy. Agar tashrifchilar sahifaga kelib, ariza qoldirmasa, sabab yo‘l-yo‘riqda bo‘lishi mumkin, yoki tugma fon bilan qo‘shilib ketgan, yozuvi esa tushunarsiz bo‘lishi mumkin. Shuning uchun UI va UX birga loyihalanadi, natija esa rahbarning didiga qarab emas, odamlarning xatti-harakatiga qarab baholanadi.
Avval telefon, keyin kompyuter
Ko‘plab mijozlar saytga Instagram, Telegram yoki Meta Ads reklamasidan, ya’ni smartfondan kiradi, ayniqsa viloyatlarda internet tezligi ba’zan beqaror bo‘ladi. Shu sababli maketni mobil ekrandan boshlab chizish, kompyuter versiyasini esa keyin kengaytirish to‘g‘ri.
Mobil interfeysni tez tekshirish uchun:
- tugma va havolalar barmoq bilan bosishga yetarlicha katta va bir-biriga yopishib turmaydi
- asosiy matn kattalashtirmasdan o‘qiladi
- asosiy harakat, ya’ni qo‘ng‘iroq qilish yoki Telegramga yozish, uzoq aylantirmasdan topiladi
- rasmlar siqilgan, sahifa sust tarmoqda qotib qolmaydi
- forma qisqa: ko‘pincha ism va telefon raqami yetarli
Yaxshi sayt dizayni nimalardan tashkil topadi
Maketdagi chiroyli rasm hali interfeys emas. Ishlaydigan UI bir nechta tushunarli elementga tayanadi va ular barcha sahifalarda takrorlanadi.
Tipografika: o‘qilishi oson shrift, sarlavhalarning aniq ierarxiyasi, qatorlar orasida yetarli masofa. Rang va kontrast: matn fonda yo‘qolmaydi, asosiy tugma qolganlaridan ajralib turadi. Tugmalar: ekranda bitta asosiy urg‘u bo‘ladi, yozuv esa harakatni bildiradi («Narxni hisoblash», «Yuborish» emas). Formalar: maydonlar kam, xatolar tushunarli, yuborilgandan keyin tasdiq ko‘rsatiladi.
Elementlarning holatlari alohida e’tiborga loyiq: ustiga kelish, bosish, yuklanish, xato, bo‘sh natija. Ularni ko‘pincha unutishadi va sayt «xom» ko‘rinadi. Hammasi izchil bo‘lishi uchun dizayner yagona tizim tuzadi: tugmalar, maydonlar va kartochkalar to‘plami, sahifalar shundan yig‘iladi.
O‘zbekiston uchun interfeysda nimalarni hisobga olish kerak
Tillar. Auditoriya rus va o‘zbek tillarida o‘qiydi, o‘zbekcha matnlar ko‘pincha uzunroq chiqadi. Menyu, tugma va kartochkalar turli uzunlikdagi qatorlarda ham buzilmasligi kerak. Shrift kirill va lotin harflarini, shu jumladan o‘, g‘, ў, қ, ғ, ҳ belgilarini to‘g‘ri ko‘rsatishi shart.
To‘lov va aloqa. To‘lov qabul qilsangiz, Click, Payme, Uzum kabi odatiy usullarni ko‘rsating va to‘lov bosqichini tushunarli qiling. Telefon raqami bosilganda terilsin, yoniga Telegram tugmasi qo‘yilsin, offlayn nuqta bo‘lsa manzil va xarita havolasi bo‘lsin. Narxlarni so‘mda, xonalarga ajratib yozgan ma’qul: summa osongina o‘qiladi.
Interfeysdagi tez-tez uchraydigan xatolar
Arizalar ko‘pincha «xunuk» dizayn tufayli emas, mayda narsalar sabab yo‘qoladi:
- birinchi ekranda bir nechta teng huquqli tugma bor, nimani bosish noma’lum
- oq fonda och kulrang matn
- yuklanishni sekinlashtiradigan slayder va animatsiyalar
- bitta ariza uchun o‘nta maydonli forma
- ikkinchi tildagi versiya yo‘q yoki boshqacha ko‘rinishda
- telefonda kontentni to‘sib qo‘yadigan qalqib chiquvchi oynalar
Interfeysni qanday tekshirish va narx nimaga bog‘liq
Ishni boshlashdan oldin ko‘rsatkichlar bo‘yicha kelishib oling: ariza qoldirgan tashrifchilar ulushi, asosiy tugmalardagi bosishlar, sahifani aylantirish chuqurligi, tez chiqib ketishlar. Buning uchun veb-analitika, bosishlar xaritasi yoki sessiya yozuvlari ulanadi. O‘zgarishlar ma’lumotga qarab kiritiladi: avval eng ko‘zga tashlanadigan joy o‘zgartiriladi, so‘ng natija solishtiriladi.
Narx sahifalar va noyob bloklar soniga, dizayn noldan chizilishi yoki tayyor yechim moslashtirilishiga, tillar, animatsiyalar, to‘lov va CRM integratsiyalari soniga hamda yagona dizayn tizimi bor-yo‘qligiga bog‘liq. Aniq summa vazifa aniqlangandan keyin aytiladi.
Interfeysni o‘z sohangiz uchun loyihalash kerak bo‘lsa, markdev jamoasi saytlarni kalit topshirish asosida yaratadi: prototip va dizayndan tortib verstka, analitika va reklamani ishga tushirishgacha. Vazifangizni yozing, nimadan boshlash yaxshiroq ekanini birga muhokama qilamiz.
Ko‘p beriladigan savollar
UI va UX o‘rtasida qanday farq bor?
UI saytning tashqi ko‘rinishi va elementlari bilan bog‘liq: tugma, shrift, rang, forma. UX esa odamning sayt bo‘ylab yo‘li va qulayligi haqida. Ikkalasi birga ishlamasa, natija kutilganidan past bo‘ladi.
Saytni butunlay qayta yasamasdan UI ni yaxshilash mumkinmi?
Ko‘p hollarda mumkin. Odatda birinchi ekran, tugmalar, formalar va mobil versiyadan boshlanadi, keyin tashrifchilar xatti-harakati qanday o‘zgargani tekshiriladi. Sayt tuzilmasi yoki texnologiya o‘zgartirishga to‘sqinlik qilsagina to‘liq qayta ishlash kerak bo‘ladi.
O‘zbekcha versiya uchun alohida dizayn kerakmi?
Alohida maket odatda shart emas, lekin interfeys ikkala tilga mo‘ljallangan bo‘lishi kerak. Tugma va menyudagi matn uzunligini, maxsus harflar qo‘llab-quvvatlanishini va ikkala versiya bir xil rasmiylashtirilganini tekshiring.
Interfeys ishlayotganini qanday bilish mumkin?
Ma’lumotlarga qarab: arizaga yetib kelganlar ulushi o‘sadi, odamlar asosiy tugmalarni bosadi, birinchi ekrandan kamroq chiqib ketadi. Analitika ulanmagan bo‘lsa, buni faqat taxmin bilan baholash mumkin.
Vazifangizni bepul tahlil qilamiz
Kontaktingizni qoldiring — 15 daqiqalik qo‘ng‘iroqda arizalar qayerda yo‘qolayotganini va birinchi navbatda nima qilish kerakligini ko‘rsatamiz.