SEO chek-list: sayt ishga tushishidan oldin nimani tekshirish

SEO chek-list nega kerak

Qidiruvdan keladigan trafik ko‘pincha algoritmlar tufayli emas, sayt yangilanayotganda qilingan xatolar tufayli tushadi. Dasturchi saytni test serveridan asosiy serverga ko‘chirib, indeksatsiya taqig‘ini olib tashlashni unutadi; yangi shablon barcha sahifalarga bir xil sarlavha qo‘yib yuboradi; ariza formasi ma’lumot jo‘natmay qo‘yadi. Qabul paytida dizaynga qaraladi, texnik qismi esa e’tibordan chetda qoladi.

Ro‘yxatni uch holatda ko‘rib chiqing: yangi sayt ishga tushishidan oldin, katta yangilanishdan keyin (yangi shablon, boshqa hostingga o‘tish, yangi bo‘limlar) va oyiga bir marta reja bo‘yicha.

Indeksatsiya va manzillar

Avval eng asosiy savolga javob toping: qidiruv tizimi saytni umuman ko‘ryaptimi? Test serveridan qolgan sozlamalar Google va Yandex natijalaridan yo‘qolib qolishning eng keng tarqalgan sababi.

• robots.txt butun saytni yopmagan, sahifalarda ortiqcha noindex yo‘q
• Sayt xaritasi ochiladi, faqat mavjud sahifalarni o‘z ichiga oladi va robots.txt’da ko‘rsatilgan
• Saytning test nusxasi qidiruvdan yopilgan
• Sayt bitta asosiy manzilda ochiladi: HTTPS, www bilan yoki usiz, qolgan variantlar unga yo‘naltiriladi
• Sahifa manzillari o‘zgargan bo‘lsa, eski manzillar yangisiga bir qadamda yo‘naltiriladi, zanjirsiz
• Mavjud bo‘lmagan sahifa tushunarli 404 va bo‘limlarga havolalarni ko‘rsatadi
• Muhim sahifalar 200 kodi bilan javob beradi

Sahifalar va kontent

Har bir sahifada o‘z title va description, bitta H1 sarlavha va mantiqiy kichik sarlavhalar bo‘lishi kerak. Shablon almashtirilgandan keyin sarlavhalar bir xil bo‘lib qolmaganini tekshiring — bu tez-tez uchraydigan nosozlik.

Agar sayt orqali sotsangiz, katalog filtrlariga qarang. Ular indeksda minglab o‘xshash manzil yaratmasligi, savat va shaxsiy kabinet esa yopiq bo‘lishi kerak. Omborda yo‘q tovar uchun xato ko‘rsatgandan ko‘ra, izoh va o‘xshash tovarlar bilan sahifani qoldirgan yaxshi.

• Bo‘sh sahifalar, vaqtinchalik sahifalar va takrorlangan matnlar yo‘q
• Rasmlar siqilgan va alt matniga ega
• Kanonik manzillar to‘g‘ri ko‘rsatilgan
• Telefon, manzil va ish vaqti dolzarb va xaritadagi kartochka bilan mos
• Xizmat va kategoriya sahifalari tanlash uchun yetarli ma’lumot beradi: narx nimadan shakllanishi, muddat, shartlar, Click va Payme orqali to‘lov

Telefonda ko‘rinish va tezlik

Ko‘p mijoz saytga telefondan kiradi: Instagram, Telegram kanal yoki OLX’dan o‘tib, ko‘pincha mobil internet orqali, viloyatlarda esa u har doim ham barqaror bo‘lmaydi. Shuning uchun saytni ofisdagi kompyuterda, yaxshi Wi-Fi bilan ko‘rishning o‘zi yetmaydi.

Oddiy o‘rta darajadagi smartfonni oling va mijoz yo‘lini bosib o‘ting: bosh sahifa, xizmat, ariza formasi. Asosiy sahifalar uzoq kutdirmasdan ochilsin, tugmalar barmoq bilan oson bosilsin, oynalar matnni yopib qo‘ymasin, sahifa yuklanayotganda elementlar sakrab yurmasin. Katta rasmlarni siqib, kerakli o‘lchamga keltirgan ma’qul.

Analitika: arizalar hisobotga tushyaptimi

Analitikasiz sayt — teskari aloqasiz xarajat, ayniqsa reklama uchun pul to‘lasangiz. Hisoblagich barcha sahifalarda turganini, maqsadlar forma yuborish, qo‘ng‘iroq va Telegram yoki WhatsApp’ga o‘tish uchun sozlanganini tekshiring. Sinov arizasini yuboring va hisobotdan toping.

Xodimlar trafigini statistikadan chiqarib tashlang, saytni Google Search Console va Yandex Vebmaster’da tasdiqlab, sayt xaritasini yuboring. Har bir yangilanishdan keyin sinov arizasini takrorlang: shablon almashganda hisoblagich o‘ylagandan ko‘ra tez-tez o‘chib qoladi.

Ikki tilli sayt: o‘zbekcha va ruscha versiyalar

Sayt ikki tilda ishlasa, alohida bandlar qo‘shing. Bu yerda xatolar ayniqsa sezilmaydi, chunki egasi odatda faqat bitta versiyani ko‘radi.

• Har bir til versiyasining o‘z manzili bor, tillar bir sahifada aralashmagan
• Versiyalar bir-biriga hreflang orqali bog‘langan
• O‘zbekcha sahifalarda o‘zbekcha title va description, ruscha shablondan qolgan matn yo‘q
• Til almashtirgich bosh sahifaga emas, shu sahifaning tarjimasiga olib boradi
• Sayt xaritasida barcha til versiyalari bor

Yangilanishdan keyin va chek-listni ishga kiritish

Ishga tushirgandan so‘ng bir nechta asosiy sahifani Search Console’dagi URL tekshiruvi orqali ko‘ring, o‘zgargan sahifalarni Vebmaster’da qayta ko‘rib chiqishga yuboring, bir haftadan keyin indeksatsiya va xatolar hisobotini oching, trafik va arizalarni yangilanishdan oldingi davr bilan solishtiring.

Mas’ul shaxs tayinlang, ro‘yxatni dasturchilar uchun yo‘riqnoma yoniga qo‘ying va saytingizda yuz bergan xatolarni unga qo‘shib boring. Shuni ham unutmang: chek-list texnik nosozliklarni ushlaydi, sifatni baholamaydi. Barcha bandlar belgilangach, asosiy sahifalarni mijoz ko‘zi bilan o‘qib chiqing va ular uning savollariga javob berishini tekshiring.

Tekshiruvni o‘zingiz o‘tkazishga vaqt bo‘lmasa yoki ro‘yxatni saytingizga moslashtirish kerak bo‘lsa, markdev jamoasi O‘zbekistonda sayt uchun SEO optimizatsiya bilan shug‘ullanadi. Vazifangizni yozing, birgalikda qayerdan boshlashni hal qilamiz.